Wełna, kaszmir, akryl czy polar
co realnie różni ciepło, zapach i łatwość pielęgnacji tych czterech materiałów

Wełna, kaszmir, akryl i polar grzeją podobnie, ale różnią się pielęgnacją i odpornością na zapach. Poniżej porównujemy je wprost, żeby ułatwić wybór odpowiedniej tkaniny.
Różnice wynikają z budowy włókna: wełna i kaszmir to włókna białkowe pochodzenia zwierzęcego, a akryl i polar to tworzywa syntetyczne z polimerów ropopochodnych. Ta różnica przekłada się na ciepło, sposób prania i tempo pojawiania się zapachu.
Skąd się bierze różnica w cieple i budowie włókna
Wełna wygrywa tam, gdzie liczy się realne ciepło przy niskiej wadze, mimo że wymaga uważniejszej pielęgnacji niż większość syntetyków. Ma też naturalną odporność na zapach, wynikającą z budowy włókna opisanej wyżej. To nie przypadek, że mimo tańszych alternatyw wciąż wybierasz wełniany sweter na zimę.
Kaszmir jest cieplejszy przy tej samej grubości, ale wyraźnie delikatniejszy i trudniejszy w pielęgnacji, bo jego włókno jest cieńsze i krótsze niż wełny owczej. Akryl i polar łatwiej wrzucić do zwykłej pralki bez większego ryzyka. Płacisz za to gorszą oddychalnością i większą statyką.
Wełna na tle kaszmiru, akrylu i polaru
wełna bardzo dobra, kaszmir najlepsze, ale krucha struktura, akryl słabe, polar dobre, lecz statyczne
wełna i kaszmir naturalna, dzięki strukturze łusek ograniczającej bakterie, akryl i polar chłoną i utrzymują zapach dłużej
akryl i polar bez ograniczeń, wełna wymaga 30°C, kaszmir najbardziej wymagający z czwórki
wełna czesankowa oraz akryl najbardziej odporne, kaszmir i wełna zgrzebna najbardziej podatne na uszkodzenia
Zapach i elektryzowanie się: co za to odpowiada
Włókno wełny i kaszmiru pokrywa mikroskopijna warstwa łusek, przypominająca dachówkę, która utrudnia bakteriom odpowiedzialnym za zapach osiedlenie się na powierzchni. Do tego dochodzi wysoka chłonność wilgoci: włókno białkowe wchłania parę wodną, więc bakteriom trudniej się namnażać.
Włókna syntetyczne, takie jak akryl i polar, mają gładką, niemal nieprzepuszczalną powierzchnię. Pot i olejki osadzają się na niej zamiast wnikać w strukturę, więc tkanina wolniej wysycha od wewnątrz i szybciej zaczyna pachnieć. Ta sama niska chłonność wilgoci odpowiada za elektryzowanie się, zwłaszcza zimą, gdy ogrzewanie dodatkowo osusza powietrze.
Cztery materiały obok siebie
Wełna
włókno białkowe
Łączy wysokie ciepło z naturalną odpornością na zapach. Wymaga prania w niskiej temperaturze i ograniczonego wirowania.
Kaszmir
puch kóz kaszmirskich
Grzeje najmocniej przy najniższej wadze, ale cienkie włókno łatwo się filcuje. Wymaga najostrożniejszego prania z całej czwórki.
Akryl
poliakrylonitryl
Naśladuje wygląd wełny taniej i bez ograniczeń w praniu, ale gorzej grzeje i szybciej zaczyna pachnieć. Wrażliwy na gorące żelazko.
Polar
poliester
Grzeje lepiej niż akryl i wysycha wyjątkowo szybko po praniu. Elektryzuje się mocniej i gorzej znosi zapach.
Pranie i prasowanie: różnice w codziennej pielęgnacji
Podstawowe zasady prania i prasowania
Cztery materiały, cztery różne reżimy prania i prasowania.
Wełna i kaszmir: pranie 30°C, tryb wełna
Niska temperatura i łagodny detergent chronią przed filcowaniem. Pranie ręczne jest najbezpieczniejsze dla kaszmiru.
Wełna i kaszmir: bez suszarki bębnowej
Ciepło i tarcie w suszarce przyspieszają filcowanie. Susz płasko, z dala od grzejnika i słońca.
Akryl i polar: pranie 30-40°C
Oba materiały znoszą zwykły program pralki i normalne wirowanie bez większego ryzyka.
Akryl: niska temperatura prasowania lub wcale
Akryl jest tworzywem termoplastycznym i może się stopić pod gorącym żelazkiem. Polar zwykle nie wymaga prasowania.
Do czego wybrać każdy z materiałów
Wełna merynosowa ultrafine sprawdza się najlepiej do bielizny termicznej i sportu. Łączy ciepło z regulacją wilgoci lepiej niż większość syntetyków i nie utrzymuje zapachu po wysiłku.
Do garniturów i płaszczy lepiej sprawdzi się wełna czesankowa, bo gładkość i odporność na mechacenie liczą się tu bardziej niż maksymalna miękkość.
Kaszmir zarezerwuj na rzeczy stawiające na miękkość, na przykład szale czy swetry na specjalne okazje, a nie na codzienne noszenie.
Przy niższym budżecie akryl albo polar zrobią swoje, kosztem gorszej oddychalności i częstszej statyki.
Pielęgnacja wełny, kaszmiru, akrylu i polaru w pigułce
Rób
- Wełnę i kaszmir pierz w 30°C, w trybie wełna
- Susz wełnę i kaszmir płasko, nigdy w suszarce
- Akryl i polar prać w zwykłym programie pralki
Nie rób
- Nie wykręcaj mokrej wełny ani kaszmiru
- Nie prasuj akrylu w wysokiej temperaturze
- Nie susz polaru w gorącej suszarce
Kiedy łatwo o nieodwracalne uszkodzenie
Filcowanie wełny i kaszmiru jest nieodwracalne: łuski włókna zazębiają się trwale pod wpływem ciepła, wilgoci i tarcia, więc tkaniny nie da się już rozprostować do pierwotnego rozmiaru. Akryl pod zbyt gorącym żelazkiem albo w gorącej suszarce potrafi się stopić lub zabłyszczeć. Przy niepewności co do temperatury wybierz program bezpieczniejszy niż ten z metki.
Teoria już jest. Praktyka bywa mniej wyrozumiała.
Jeśli wolisz nie ryzykować przy ulubionej rzeczy, oddaj ją specjalistom z pralni Gorące Żelazko w Lublinie.
Najczęstsze pytania
Głównie grubością włókna: merynos ma 15-22 µm, a standardowa wełna owcza (crossbred) 27-35 µm. Cieńsze włókno oznacza większą miękkość, ale delikatniejszą pielęgnację.
Lambswool to wełna z pierwszego strzyżenia jagniąt, o grubszym i bardziej sprężystym włóknie (23-28 µm) niż merynos. Nienaruszone końce włókna dają jej wyższą odporność na pilling.
To wełna z owiec rasy Shetland, hodowanych na Wyspach Szetlandzkich w subarktycznym klimacie. Naturalny lanolinowy tłuszcz owczy daje jej częściową hydrofobowość.
W dużej mierze tak, jeśli liczy się cena i łatwość prania, ale akryl gorzej grzeje i szybciej zaczyna pachnieć. Do sportu lepiej sprawdza się wełna merynosowa.
Oba są syntetykami, ale polar to zwykle poliester o innej strukturze dzianiny, dający lepszą izolację i szybsze schnięcie. Akryl bywa tańszy i bardziej przypomina wełnę.
O autorce
Małgorzata Małecka
Właścicielka pralni Gorące Żelazko
Małgorzata Małecka prowadzi pralnię Gorące Żelazko w Lublinie. Razem z zespołem dba o to, aby ubrania, obuwie i tkaniny klientów wracały czyste i w jak najlepszym stanie.






