Dozowanie detergentu do pralki: więcej nie znaczy lepiej
Za dużo proszku nie pierze czyściej. Poznaj mechanizm przedawkowania, prostą regułę dozowania i sposób na już przeprane, sztywne ubrania.
Wsypujesz proszku więcej, bo "na pewno lepiej upierze"? Efekt bywa odwrotny: szary nalot na ciemnych ubraniach, sztywna tkanina po wysuszeniu, piana wyciekająca spod drzwiczek pralki.
To skutek jednego mitu: więcej detergentu nie usuwa więcej brudu. Klienci dozują na oko miarką z pudełka albo wsypują zawsze tyle samo, niezależnie od wielkości wsadu.
Rozpoznaj przedawkowanie od razu: szary nalot na ciemnych ubraniach i piana wyciekająca spod drzwiczek pralki mimo prawidłowego programu. Dodaj do tego zapach stęchlizny z bębna, który wraca nawet po czyszczeniu.
Każdy surfaktant ma próg nasycenia: krytyczne stężenie micelizacji (CMC). Po jego przekroczeniu dodatkowy detergent nie tworzy nowych miceli usuwających tłuszcz, tylko zostaje w kąpieli piorącej jako nadmiar.
Ten nadmiar zamienia się w pianę, a piana tłumi tarcie bębna o tkaninę, jeden z filarów prania obok temperatury, czasu i chemii (koło Sinnera). Mniej tarcia to gorsze pranie mimo większej ilości środka.
Niewypłukana reszta osiada na włóknach jako sztywny nalot, widoczny zwłaszcza na ciemnych tkaninach, a ryzyko rośnie poniżej 30°C, bo część składników proszku rozpuszcza się wolniej.
Zbyt mała dawka szkodzi z innego powodu: brakuje surfaktantu, żeby utrzymać brud w zawiesinie. Zabrudzenia odrywają się od tkaniny i ponownie na niej osiadają, zjawisko zwane redepozycją, które objawia się szarzeniem prania. Resztki detergentu w uszczelce drzwiczek sprzyjają też biofilmowi i nieprzyjemnemu zapachowi.
Twarda woda zmienia wszystko
dlaczego ta sama doza nie zawsze wystarczy
Prawidłowa dawka zależy od trzech zmiennych: twardości wody, wielkości wsadu i formy detergentu (proszek, żel, kapsułka). Dawka na etykiecie to zawsze wartość bazowa dla wody o twardości średniej (1,5-2,5 mmol CaCO3/l), inne klasy wymagają korekty.
- 1
Sprawdź twardość wody
Miękka woda to poniżej 1,5 mmol CaCO3/l, średnia 1,5-2,5, twarda powyżej 2,5 (odpowiednio poniżej 8,4, 8,4-14 i powyżej 14°dH). Dobierz klasę z etykiety i przy twardej wodzie zwiększ dawkę.
- 2
Oszacuj wagę wsadu
Testowy wsad referencyjny wg normy EN 60456 to 5 kg bawełny. Im mniejsze pranie, tym mniejsza dawka, nawet przy tej samej twardości wody.
- 3
Dobierz jednostkę do formy detergentu
Proszek odmierzasz gramami lub miarką, żel mililitrami na kreskach zatyczki (odczyt na płaskiej powierzchni), kapsułka to zawsze jedna sztuka na pełny wsad.
- 4
Obniż dawkę poniżej 30°C
Nie stosuj wtedy pełnej dawki przeznaczonej do wyższych temperatur: rośnie ryzyko niecałkowitego rozpuszczenia proszku i osadu na tkaninie.
Miarkę wyrównuj do kreski, nie napełniaj z górką. Zatyczkę do żelu trzymaj poziomo przy odczycie kresek, inaczej łatwo przelać dawkę.
Rób
- Dostosuj dawkę do wielkości wsadu i twardości wody
- Czytaj kreski dozujące na płaskiej powierzchni
- Przy odzieży dziecięcej i skórze wrażliwej stosuj niższą dawkę i dodatkowe płukanie
Nie rób
- Ta sama ilość detergentu niezależnie od wielkości prania
- Miarka napełniona z górką
- Dolewanie detergentu "dla pewności" przy uporczywych plamach zamiast odplamiacza przed praniem
- Pełna dawka proszku poniżej 30°C
Granice domowego detergentu
co się nie czyści, mimo prawidłowej dozy
Jeśli ubrania mają już szary nalot z przedawkowania, zwykle pomaga dodatkowe płukanie bez detergentu: usuwa większość niewypłukanego surfaktantu z włókien.
Domowy detergent ma jednak granice: delikatne materiały, ciężkie wsady typu kołdry i tkaniny wymagające innej technologii niż domowa pralka. W takich przypadkach nawet idealna dawka nie da fachowego efektu.
Teoria już jest. Praktyka bywa mniej wyrozumiała.
Jeśli wolisz nie ryzykować przy ulubionej rzeczy, oddaj ją specjalistom z pralni Gorące Żelazko w Lublinie.
Najczęstsze pytania
Tyle, ile producent podaje na etykiecie jako dawkę bazową dla wody średniej twardości. Skoryguj ją w dół przy mniejszym wsadzie i w górę przy twardej wodzie. Uniwersalnej liczby w gramach nie ma: zależy od stężenia produktu.
Po przekroczeniu progu nasycenia nadmiar surfaktantu nie usuwa więcej brudu, tylko zamienia się w pianę tłumiącą tarcie bębna o tkaninę. Efekt to gorsze pranie, sztywny nalot i resztki w uszczelce drzwiczek.
Systemy automatyczne mierzą wagę wsadu i dozują żel proporcjonalnie z osobnego zbiornika, więc nie ustawiasz ilości ręcznie przy każdym praniu. Wystarczy uzupełniać zbiornik i raz skonfigurować twardość wody w pralce.
To zwykle redepozycja opisana wyżej, efekt zbyt małej dawki detergentu. Sprawdź trzy rzeczy: czy dozujesz według wielkości wsadu, czy uwzględniasz twardość wody i czy miarka jest wyrównana do kreski, nie napełniona z górką.